معماران و طراحان داخلی به هنگام طراحی، ساختمان را از نظر فرم، فضا، نور، بافت و رنگ مورد بررسی قرار می دهند، اما متاسفانه یکی از اجزایی که کمتر مورد توجه قرار میگیرد رنگ است. برای اینکه تاثیرات رنگ از همان ابتدا بر کل طراحی مشخص شود، باید آن را به عنوان یکی از اجزای تشکیل دهنده از همان آغاز انتخاب نمود. نه اینکه بعد از اتمام طراحی، مبادرت به انتخاب آن کرد.
لازم نیست که طراحی رنگ، چیزی به هزینه های ساخت و ساز و یا تعمیرات اضافه کند. باید برای کار در پیش رو برنامه ریزی کنیم. بهترین راه این است که رنگ های نقاشی و سایر مصالح را به عنوان ترکیب ساده رنگ در نظر بگیریم.
موفق ترین طراحی رنگ در فضای داخلی باید در خور اهداف طراحی باشد و به آن واکنش نشان دهد. تناسب و تاثیرگذاری رنگ بر روند طراحی شامل موارد زیر است:
- هماهنگی با حال و هوای محیط
- جلب توجه
- تعدیل کردن فضا از نظر بزرگ و کوچک جلوه دادن آن
- تفکیک کردن و محدود کردن فضا
- جداسازی و تعریف فضا
- همسان و همگون کردن بافت فضا
رابطه متقابل رنگ هاهر رنگی باید در ارتباط با رنگ های دیگر فضا انتخاب شود. بنابراین باید هر یک را با رنگ محیط اطراف سنجید. رنگ ها در مجاورت با یکدیگر تاثیرات مهم خود را به نمایش می گذارند. پس مهم است که بتوان تاثیرات آنها را بر هم ، کنتل و پیش بینی کرد. بسیاری اوقات آنها به تنهایی بی اثر هستند، اما وقتی در کنار یکدیگر قرار می گیرند، قدرت و زندگی را به نمایش می گذارند.
درجه بندی و نسبت رنگ هارنگ ها چرخه ای از رنگ را تشکیل میدهند. برخی تک رنگ ها در طبیعت و چرخ رنگ حتی اگر به درستی و به نسبت صحیح به کار برده شوند، نسبت به بقیه رنگ ها غالب هستند. به سادگی میتوان رنگ ها یا فام های غالب را در چرخ رنگ تشخیص داد.
تغییر نسبت رنگ ها به هنگام کامل و یکپارچه شدن نشان میدهد که کدام رنگ غالب است. تشخیص رنگ های غالب در طراحی ها بسیار مهم است.
تک رنگ های غالببه هنگام ترکیب، رنگ های گرم زودتر از رنگ های سرد خودشان را ظاهر می کنند. به ویژه زمانیکه رنگ های متفاوت به نسبت های مساوی با هم ترکیب شوند. رنگ های گرم تر نسبت به رنگ های سرد تر، زودتر از خود واکنش نشان می دهند، به همین دلیل است که رنگ های گرمتر در پس زمینه قرار می گیرند. از نظر روانی، رنگ های گرمتر مانند قرمز، نارنجی و زرد به طور طبیعی مهیج تر و محرک تر هستند و در عین حال رنگ های سرد مانند آبی، سبز و یا بنفش حس آرامش بخشی را ایجاد می کنند.
مشخصه های رنگ غالبرنگ های خالص تر پیشتاز و غالب هستند، در حالیکه رنگ های ممزوج یا خاکستری این چنین نیستند. البته همان طور که گفته شد، این در حالتی است که نسبت های مساوی از هر کدام در کنار یکدیگر قرار گیرند.
به یاد داشته باشید که چشم به طور طبیعی رنگ های پر رنگ و شدید را جذب میکند.
آگاهی از این موضوع که کدام رنگ غالب است به ما کمک میکند تا آن را به دلیل قدرت بخشیدن سایر رنگ های دیگر به مقدار زیادی به کار نبریم. اگر می خواهیم فضا عمق بیشتری داشته باشد ، باید بدانیم کدام رنگ ها خود را زودتر ظاهر می کنند و کدامیک دیرتر. رنگ های غلیظ در پیش زمینه و رنگ های ضعیف (کمرنگ) در پس زمینه استفاده می شوند. رنگ های ضعیف، تورفتگی و عمق را بیشتر می کنند.
نسبت رنگ هابه عنوان قانون کلی در طراحی رنگ در فضای داخلی، معقول تر آن است که از رنگ های قوی و غالب به مقدار کم استفاده کنید، در غیر این صورت در فضا غلبه کرده و باعث میشود فضا ناراحت کننده به نظر برسد. استفاده از رنگ های غالب و قوی به مقدار کم به رنگ های بی اثر روح می بخشد.
چگونه میزان شدت رنگ تعیین میشود؟یک پارچه رنگی، بدون توجه به رنگ بندی آن همیشه به عنوان وسیله زینتی مورد استفاده قرار می گیرد. وقتی شما آن رنگ را از پارچه انخاب کرده اید که فقط چند اینچ را می توان با آن اندازه گرفت تصور کردن تاثیر رنگ در محوطه بزرگی کار دشواری به نظر میرسد.
هر چه فضا بزرگتر باشد رنگ نیز بزرگتر به نظر می رسد. چیزی که خاکستری به نظر میرسد فقط با تماس جزئی با بنفش کمرنگ می تواند تبدیل به بنفش بی روح و ضعیفی شود وقتی در سراسر اتاق گسترش می یابد. وقتی مطمئن نیستید همیشه رنگ کمرنگ تر را انتخاب نمایید مخصوصا اگر به میزان زیادی در دسترس قرار دارند. برای جلوگیری از این مشکل همیشه با نمونه های زیادی از رنگ هایی کار کنید که می توانید به آن ها دسترسی داشته باشید. در صورت امکان ، رنگ را در محوطه کوچکی آزمایش نمایید.
برای اینکه مطمئن شویم که نمونه رنگ در موقعیت نهایی چگونه خود را نشان میدهد،بهتر است نمونه های رنگ مربوط به هر بخش را بر روی همان بخش آزمایش کنیم. مثلا کف را روی کف، سقف را روی سقف و دیوار را روی دیوار آزمایش کنیم، زیرا سطوح مختلف یک اتاق ، نور متفاوتی را دریافت میکند. به عنوان مثال، یک شی رنگی را روی سقفقرار دهید و سپس همان شی را روی زمین قرار دهید، معمولا شی روی سقف تیره تر به نظر میرسد زیرا کمتر در معرض نور مستقیم قرار گرفته است.
به همین دلیل بهتر است که نمونه را در روشنایی روز آزموده و سپس با ایجاد نور مصنوعی، هم وضعیت آن را مشاهده کنیم و هم سعی کنیم که رنگ را در سطح نمونه بزرگتری بیازماییم.